ÝÖRITE MAZMUNY
Häzirki wagtda azyk kompaniýalary beýleki önümçilik kärhanalary ýaly diňe bir azyk gaýtadan işleýän enjamlaryň ygtybarlylygyna we hiline däl, eýsem gaýtadan işleýän enjamlaryň üpjün edijisiniň hödürläp biljek dürli hyzmatlaryna hem ünsi jemleýärler. Biz hödürleýän netijeli gaýtadan işleýän liniýalardan başga-da, biz başlangyç pikir ýa-da taslama tapgyryndan başlap, soňky işe girizme tapgyryna çenli hyzmatdaş bolup bileris, şeýle hem möhüm bazardan soňky hyzmaty ýatdan çykarmaýarys.
“Shiputec” kompaniýasynyň azyk gaýtadan işlemek we gaplamak senagatynda 20 ýyldan gowrak tejribesi bar.
TEHNOLOGIÝAMYZ BILE TANYŞDYRYŞ
WIZAÝ WE BOÝUNÇA BOLAN
“Shiputec” segmenti global operasiýalary arkaly süýt önümleri, azyk önümleri, içgiler, deňiz önümleri, derman we şahsy ideg pudaklary üçin proses inženerçiligi we awtomatlaşdyrma çözgütlerini dizaýn edýär, öndürýär we satýar.
Biz dünýäniň çar künjegindäki müşderilerimize önümçilik zawodlarynyň we prosesleriniň işini we girdejililigini ýokarlandyrmaga kömek etmäge borçludyrys. Biz muňa dünýäniň öňdebaryjy programmalary we işläp düzmek boýunça tejribesi bilen goldanylýan inženerçilik böleklerinden başlap, doly önümçilik zawodlarynyň dizaýnyna çenli dürli önümleri we çözgütleri hödürlemek arkaly ýetýäris.
Biz müşderilerimiziň sazlaşykly müşderi hyzmaty we ätiýaçlyk şaýlary ulgamy arkaly olaryň şahsy zerurlyklaryna laýyk gelýän goldaw hyzmatlary bilen zawodynyň hyzmat ediş möhleti dowamynda öndürijiligini we girdejililigini optimizirlemäge kömek etmegi dowam etdirýäris.
MÜŞDERI ÜNS BERÝÄR
“Shiputec” azyk senagaty üçin döwrebap, ýokary netijeli we ygtybarly gaýtadan işlemek liniýalaryny işläp düzýär, öndürýär we gurnaýar. “Shiputec” margarin, ýag, spredler we gysgaldylan ýaglar ýaly kristallaşdyrylan ýag önümlerini öndürmek üçin maýonez, souslar we souslar ýaly emulsiýalaşdyrylan azyk önümleri üçin gaýtadan işlemek liniýalaryny öz içine alýan çözgütleri hödürleýär.
MARGARIN ÖNDÜRIŞI
Margarin we oňa degişli önümler suw fazasyny we ýag fazasyny öz içine alýar we şonuň üçin suw fazasynyň üznüksiz ýag fazasynda damjalar görnüşinde inçe dargaýan ýagdaky suw (W/O) emulsiýalary hökmünde häsiýetlendirilip bilner. Önümiň ulanylyşyna baglylykda, ýag fazasynyň düzümi we önümçilik prosesi degişlilikde saýlanýar.
Kristalizasiýa enjamlaryndan başga-da, margarin we degişli önümleri öndürýän döwrebap önümçilik desgasy, adatça, nebiti saklamak, şeýle hem emulgator, suw fazasy we emulsiýa taýýarlamak üçin dürli baklary öz içine alar; baklaryň ululygy we sany zawodyň kuwwatyna we önüm portfeline esaslanyp hasaplanýar. Desga şeýle hem pasterizasiýa enjamy we gaýtadan erediji desgany öz içine alýar. Şeýlelik bilen, önümçilik prosesini, umuman, aşakdaky kiçi proseslere bölmek bolýar (1-nji diagramma serediň):
SUW FAZASYNYŇ WE ÝAG FAZASYNYŇ TAÝÝARLANMASY (1-nji ZONA)
Suw fazasy köplenç suw fazasy çeleklerinde tapgyrlaýyn taýýarlanylýar. Suw içimlik hiline eýe bolmaly. Eger içimlik hiline kepil geçilmese, suwy, mysal üçin, UV ýa-da süzgüç ulgamy arkaly öňünden arassalap bolýar.
Suwdan başga-da, suw fazasy duzdan ýa-da duzly suwdan, süýt beloklaryndan (margarinden we az ýagly ýaglardan), şekerden (gabarma hamyryndan), stabilizatorlardan (az we az ýagly ýaglardan), konserwantlardan we suwda ereýän tagamlardan ybarat bolup biler.
Ýag fazasyndaky esasy maddalar, ýagny ýag garyndysy, adatça dürli ýaglaryň we ýaglaryň garyndysyndan ybarat bolýar. Islenýän häsiýetlere we funksiýalara eýe bolan margarini almak üçin, ýag garyndysyndaky ýaglaryň we ýaglaryň gatnaşygy gutarnykly önümiň öndürijiligi üçin möhümdir.
Dürli ýaglar we ýaglar, ýag garyndysy ýa-da ýeke ýaglar görnüşinde, adatça önümçilik desgasynyň daşynda ýerleşýän ýag saklaýjy çeleklerde saklanýar. Bular ýagyň ereme nokadyndan ýokary durnukly temperaturada we ýagyň fraksiýalaşmagynyň öňüni almak we ony aňsat ulanmak üçin garyşdyrylyp saklanýar.
Ýag garyndysyndan başga-da, ýag fazasy adatça emulgator, lesitin, tagam beriji, reňkleýji we antioksidantlar ýaly kiçi ýagda ereýän maddalardan ybarat. Bu kiçi maddalar suw fazasy goşulmazdan öň, ýagny emulgasiýa prosesinden öň ýag garyndysynda ereýär.
EMULSIÝANY TAÝÝARLAMAK (2-nji ZONA)
1-nji diagramma:
1. Suw fazasyny we ýag fazasyny taýýarlamak (1-nji zona),
2. Emulsiýa taýýarlamak (2-nji zona),
3. Pasterizasiýa (3-nji zona),
4. Sowatmak, kristallaşmak we ýugurmak zolagy (4-nji zona),
5. Gaplamak we gaýtadan eremek (5-nji zona)
Emulsiýa dürli ýaglary we ýaglary ýa-da ýag garyndylaryny emulsiýa bakyna geçirmek arkaly taýýarlanýar. Adatça, ilki bilen ýokary ereýän ýaglar ýa-da ýag garyndylary, soňra pes ereýän ýaglar we suwuk ýag goşulýar. Ýag fazasyny taýýarlamak üçin, emulgator we ýagda ereýän beýleki kiçi ingredientler ýag garyndysyna goşulýar. Ýag fazasy üçin ähli ingredientler dogry garylandan soň, suw fazasy goşulýar we intensiw, ýöne gözegçilikli garyşdyrma astynda emulsiýa döredilýär.
Emulsiýa üçin dürli maddalary ölçemek üçin dürli ulgamlar ulanylyp bilner, olaryň ikisi tapgyrlaýyn işleýär:
- Akym ölçeýji ulgamy
- Agram ölçeýji bak ulgamy
Üznüksiz liniýa içi emulsiýa ulgamy az amatly çözgüt bolup durýar, ýöne mysal üçin, emulsiýa baklary üçin çäkli ýer bolan ýokary kuwwatly liniýalarda ulanylýar. Bu ulgam kiçi emulsiýa bakyna goşulan fazalaryň gatnaşygyny dolandyrmak üçin dozalaýjy nasoslary we massa akymy ölçeýjilerini ulanýar.
Ýokarda agzalan ulgamlaryň hemmesini doly awtomatiki usulda dolandyryp bolýar. Şeýle-de bolsa, käbir köne zawodlarda el bilen dolandyrylýan emulsiýa taýýarlamak ulgamlary henizem bar, ýöne olar köp zähmet talap edýär we berk yzarlaýyş düzgünleri sebäpli şu gün gurnamak maslahat berilmeýär.
Akym ölçeýji ulgamy dürli fazalary we ingredientleri dürli fazalary taýýarlamak baklaryndan emulsiýa bakyna geçirilende massa akym ölçeýjileri bilen ölçenýän tapgyrlaýyn emulsiýa taýýarlamaga esaslanýar. Bu ulgamyň takyklygy +/- 0,3% -e deňdir. Bu ulgam titreme we hapa ýaly daşarky täsirlere duýgur däldigi bilen häsiýetlendirilýär.
Agram ölçegli bak ulgamy tapgyrlaýyn emulsiýa taýýarlamaga esaslanýan akym ölçeýji ulgamyna meňzeýär. Bu ýerde ingredientleriň we fazalaryň mukdary gönüden-göni bak goşulýan mukdary gözegçilikde saklaýan ýük öýjüklerine oturdylan emulsiýa bakyna goşulýar.
Adatça, kristallaşma liniýasyny üznüksiz işläp bilmek üçin emulsiýany taýýarlamak üçin iki tankly ulgam ulanylýar. Her bir tank taýýarlyk we bufer tanky (emulsiýa tanky) hökmünde işleýär, şonuň üçin kristallaşma liniýasy bir tankdan iberiler, beýleki tankda bolsa täze partiýa taýýarlanar we tersine. Bu flip-flop ulgamy diýlip atlandyrylýar.
Emulsiýanyň bir çelekde taýýarlanyp, taýýar bolanda kristallaşma liniýasynyň berilýän bufer çelegine geçirilýän ergin hem mümkin. Bu ulgama pre-garyşdyryş/bufer ulgamy diýilýär.
PASTERIZASIÝA (3-nji ZONA)
Bufer bakyndan emulsiýa adatça kristallaşdyrma liniýasyna girmezden öň pasterizasiýa üçin plastinka ýylylyk çalşyjysy (PHE) ýa-da pes basyşly gyryndy ýüz ýylylyk çalşyjysy (SSHE) ýa-da ýokary basyşly SSHE arkaly üznüksiz pompalanýar.
Doly ýagly önümler üçin adatça PHE ulanylýar. Emulsiýanyň deňeşdirme boýunça ýokary ýapyşyklylygyny görkezmegi garaşylýan pes ýagly görnüşler üçin we ýylylyga duýgur emulsiýalar üçin (meselem, ýokary belokly emulsiýalar) pes basyşly ergin hökmünde SPX ulgamy ýa-da ýokary basyşly ergin hökmünde SPX-PLUS maslahat berilýär.
Pastörizasiýa prosesiniň birnäçe artykmaçlyklary bar. Ol bakteriýalaryň ösüşini we beýleki mikroorganizmleriň ösüşini saklaýar, şeýlelik bilen emulsiýanyň mikrobiologik durnuklylygyny ýokarlandyrýar. Diňe suw fazasyny pastörizasiýa etmek mümkin, ýöne emulsiýanyň pastörizasiýa prosesi pastörizasiýa edilen önümden gutarnykly önümi doldurmaga ýa-da gaplamaga çenli saklanýan wagtyny azaldýandygy üçin, doly emulsiýanyň pastörizasiýa edilmegi has amatlydyr. Şeýle hem, önüm pastörizasiýa edilen önümden gutarnykly önümi doldurmaga ýa-da gaplamaga çenli yzygiderli işlenilýär we doly emulsiýa pastörizasiýa edilende islendik gaýtadan işlenen materialyň pastörizasiýa edilmegi üpjün edilýär.
Mundan başga-da, doly emulsiýanyň pasterizasiýa edilmegi emulsiýanyň kristallaşdyrma liniýasyna yzygiderli temperaturada berilmegini üpjün edýär we gaýtadan işlemegiň parametrleriniň, önümiň temperaturasynyň we önümiň teksturasynyň üýtgewsiz bolmagyna ýetýär. Mundan başga-da, emulsiýa dogry pasterizirlenende we ýag fazasynyň ereme nokadyndan 5-10°C ýokary temperaturada ýokary basyşly nasosa berlende, kristallaşdyrma enjamlaryna berilýän öňünden kristallaşdyrylan emulsiýanyň ýüze çykmagynyň öňüni alýar.
Emulsiýany 45-55°C-da taýýarlanandan soň, adaty pasterizasiýa prosesi emulsiýanyň 75-85°C-da 16 sekuntlap gyzdyrylmagyny we saklanmagyny, soňra bolsa 45-55°C temperatura çenli sowatylmagyny öz içine alýar. Soňky temperatura ýag fazasynyň ereme nokadyna baglydyr: ereme nokady näçe ýokary bolsa, temperatura şonça-da ýokary bolar.
SOWUKLAMAK, KRISTALLAŞMAK WE ÝUMURMAK (4-nji ZONA)
Emulsiýa kristallaşdyrma liniýasyna ýokary basyşly porşenli nasos (HPP) arkaly pompalanýar. Margarin we degişli önümleri öndürmek üçin kristallaşdyrma liniýasy, adatça, ammiak ýa-da freon görnüşli sowadyjy serişdeler bilen sowadylýan ýokary basyşly SSHE-den ybarat bolýar. Plastik önümleri öndürmek üçin goşmaça ýugurmagyň intensiwligini we wagtyny goşmak maksady bilen, köplenç liniýada pinli rotor maşyn(lar)y we/ýa-da aralyk kristalizatorlar goşulýar. Dynç alýan turba kristallaşdyrma liniýasynyň soňky ädimidir we diňe önüm gaplanan bolsa goşulýar.
Kristallaşma liniýasynyň esasy bölegi ýokary basyşly SSHE bolup, onuň ýyly emulsiýasy sowadyjy turbanyň içki ýüzünde örän sowadylyp, kristallaşdyrylýar. Emulsiýa aýlanýan kazyjylar tarapyndan netijeli gyrylýar, şeýlelik bilen emulsiýa bir wagtda sowadylyp, ýugurylýar. Emulsiýadaky ýag kristallaşanda, ýag kristallary suw damjalaryny we suwuk ýagy öz içine alýan üç ölçegli tor emele getirýär, netijede plastik ýarym gaty häsiýetli önümler emele gelýär.
Öndüriljek önümiň görnüşine we belli bir önüm üçin ulanylýan ýaglaryň görnüşine baglylykda, kristallaşdyrma liniýasynyň konfigurasiýasy (ýagny sowadyjy turbalaryň we ştiftli rotor maşynlarynyň tertibi) belli bir önüm üçin iň gowy konfigurasiýany üpjün etmek üçin sazlanyp bilner.
Kristallaşma liniýasy adatça birden köp belli bir ýag önümini öndürýändigi sebäpli, SSHE köplenç çeýe kristallaşma liniýasynyň talaplaryny kanagatlandyrmak üçin iki ýa-da ondan köp sowadyjy bölümlerden ýa-da sowadyjy turbalardan ybarat bolýar. Dürli ýag garyndylarynyň dürli kristallaşan ýag önümlerini öndürende, çeýelik gerek, sebäbi garyndylaryň kristallaşma häsiýetleri bir garyndydan beýlekisine tapawutlanyp biler.
Kristallaşma prosesi, gaýtadan işlemek şertleri we gaýtadan işlemek parametrleri gutarnykly margarin we ýaýradylan önümleriň häsiýetlerine uly täsir edýär. Kristallaşma liniýasyny dizaýn edende, liniýada öndürilmegi meýilleşdirilýän önümleriň häsiýetlerini kesgitlemek möhümdir. Geljek üçin maýa goýumlaryny üpjün etmek üçin, liniýanyň çeýeligi, şeýle hem aýratynlykda gözegçilik edilýän gaýtadan işlemek parametrleri zerurdyr, sebäbi gyzyklanma döredýän önümleriň görnüşleri wagtyň geçmegi bilen we çig mal bilen üýtgeýär.
Linýanyň kuwwaty SSHE-niň elýeterli sowadyjy ýüzüne baglylykda kesgitlenýär. Pes kuwwatlylykly liniýalardan ýokary kuwwatlylykly liniýalara çenli dürli ölçegli enjamlar bar. Şeýle hem, bir turbaly enjamlardan köp turbaly liniýalara çenli dürli derejeli çeýelikler bar, şonuň üçin gaýtadan işleýän liniýalar örän çeýedir.
Önüm SSHE-de sowadylandan soň, ol pinli rotor maşynyna we/ýa-da aralyk kristalizatorlara girýär we şol ýerde belli bir wagtlap we belli bir intensiwlik bilen ýugurulýar, bu bolsa makroskopik derejede plastik gurluş bolan üç ölçegli toruň öňe gitmegine kömek edýär. Eger önüm gaplanan önüm hökmünde paýlanylmaly bolsa, ol gaplanmazdan öň dynç alyş turbasyna çökmezden öň SSHE-e ýene-de girýär. Eger önüm käselere doldurylsa, kristallaşdyrma liniýasyna dynç alyş turbasy goşulmaýar.
GAPLAMAK, DOLDURMAK WE GAÝTADAN ERETMEK ( 5-nji ZONA )
Bazarda dürli gaplama we doldurma maşynlary bar we bu makalada beýan edilmez. Şeýle-de bolsa, önüm gaplamak ýa-da doldurmak üçin öndürilen bolsa, onuň konsistensiýasy örän tapawutly bolýar. Gaplanan önümiň doldurylan önümden has berk tekstura eýe bolmalydygy we bu tekstura iň gowy bolmasa, önüm gaýtadan ereme ulgamyna gönükdirilip, eredilip, gaýtadan işlemek üçin bufer bakyna goşuljakdygy aýdyňdyr. Dürli gaýtadan ereme ulgamlary bar, ýöne iň köp ulanylýan ulgamlar PHE ýa-da pes basyşly SSHE.
AVTOMATIZASIÝA
Margarin, beýleki azyk önümleri ýaly, häzirki wagtda köp zawodlarda berk yzarlaýyş düzgünleri boýunça öndürilýär. Adatça, ingrediýentleri, önümçiligi we gutarnykly önümi öz içine alýan bu düzgünler diňe bir azyk howpsuzlygynyň ýokarlanmagyna däl, eýsem azyk önümleriniň hiliniň yzygiderli bolmagyna hem getirýär. Yzarlaýyş talaplary zawodyň dolandyryş ulgamynda ornaşdyrylyp bilner we “Shiputec” dolandyryş ulgamy önümçilik prosesiniň ähli möhüm şertlerini we parametrlerini dolandyrmak, ýazga almak we resmileşdirmek üçin niýetlenendir.
Dolandyryş ulgamy parol goragy bilen üpjün edilen we margarin gaýtadan işlemek liniýasyna degişli ähli parametrleriň resept maglumatlaryndan başlap, gutarnykly önümiň bahalandyrylmagyna çenli taryhy maglumatlary hasaba almagy öz içine alýar. Maglumat hasaba alyşyna ýokary basyşly nasosyň kuwwaty we önümçiligi (l/sagat we yzyna basyş), kristallaşma wagtyndaky önümiň temperaturasy (pasterizasiýa prosesi bilen birlikde), SSHE-niň sowadyş temperaturasy (ýa-da sowadyş serişdeleriniň basyşy), SSHE-niň we ştiftli rotor maşynlarynyň tizligi, şeýle hem ýokary basyşly nasosy, SSHE we ştiftli rotor maşynlaryny işleýän motorlaryň ýüki girýär.
Dolandyryş ulgamy
Gaýtadan işlemek wagtynda, belli bir önümiň gaýtadan işlemek parametrleri çäkden çykan halatynda operatora signallar iberiler; olar önümçilikden öň resept redaktorynda bellenilýär. Bu signallar el bilen tassyklanmaly we proseduralara laýyklykda hereketler görülmeli. Ähli signallar soňra görmek üçin taryhy signal ulgamynda saklanýar. Önüm önümçilik liniýasyndan degişli gaplanan ýa-da doldurylan görnüşde çykanda, ol önümiň adyndan başga, adatça soňraky yzarlamak üçin sene, wagt we partiýanyň identifikasiýa belgisi bilen bellenilýär. Şeýlelik bilen, önümçilik prosesine gatnaşýan ähli önümçilik ädimleriniň doly taryhy öndürijiň we ahyrky ulanyjynyň, ýagny sarp edijiniň howpsuzlygy üçin ýazylýar.
CIP
CIP arassalaýjy zawodlary (CIP = ýerinde arassalamak) hem häzirki zaman margarin zawodynyň bir bölegidir, sebäbi margarin öndürýän zawodlar yzygiderli arassalanmaly. Adaty margarin önümleri üçin hepdede bir gezek arassalamak adaty aralykdyr. Şeýle-de bolsa, az ýagly (ýokary suw mukdary) we/ýa-da ýokary belokly önümler ýaly duýgur önümler üçin CIP-leriň arasyndaky gysga aralyklar maslahat berilýär.
Prinsip boýunça, iki sany CIP ulgamy ulanylýar: arassalaýjy serişdeleri diňe bir gezek ulanýan CIP zawodlary ýa-da arassalaýjy serişdeleriň bufer ergini arkaly işleýän maslahat berilýän CIP zawodlary, bu ýerde aşgar, kislota we/ýa-da dezinfeksiýa serişdeleri ulanylandan soň aýratyn CIP saklama çeleklerine gaýtarylýar. Soňky proses ekologiýa taýdan arassa çözgüt bolup, arassalaýjy serişdeleriň sarp edilişi we şonuň bilen birlikde olaryň bahasy babatda ykdysady çözgüt bolup durýanlygy üçin has amatlydyr.
Bir zawodda birnäçe önümçilik liniýalary gurnalan ýagdaýynda, parallel arassalaýyş ýollaryny ýa-da CIP hemra ulgamlaryny gurmak mümkin. Bu bolsa arassalaýyş wagtynyň we energiýa sarp edilişiniň ep-esli azalmagyna getirýär. CIP prosesiniň parametrleri awtomatiki usulda dolandyrylýar we soňraky yzarlamak üçin dolandyryş ulgamynda hasaba alynýar.
SOŇKY BELGILER
Margarin we degişli önümleri öndürýän wagtyňyz, diňe ulanylýan ýaglar we ýaglar ýaly maddalaryň ýa-da önümiň reseptiniň gutarnykly önümiň hilini kesgitlemän, eýsem zawodyň konfigurasiýasyny, gaýtadan işlemegiň parametrlerini we zawodyň ýagdaýyny hem kesgitleýändigini ýatda saklamak möhümdir. Eger liniýa ýa-da enjam gowy saklanmasa, liniýanyň netijeli işlemezligi howpy bar. Şonuň üçin ýokary hilli önümleri öndürmek üçin gowy işleýän zawodyň bolmagy hökmanydyr, ýöne önümiň gutarnykly ulanylyşyna laýyk gelýän häsiýetlere eýe bolan ýag garyndysyny saýlamak, şeýle hem zawodyň gaýtadan işlemegiň parametrlerini dogry sazlamak we saýlamak hem möhümdir. Ahyrsoňy, gutarnykly önüm gutarnykly ulanylyşyna görä temperatura bilen işlenmelidir.
Ýerleşdirilen wagty: 2026-njy ýylyň 21-nji ýanwary