Ammiak sowadyjy ulgamy näme?

Ammiak sowadyjy ulgamy näme?

Ammiak sowadyjy ulgamy sowadyjy serişde hökmünde ammiagy (NH₃) ulanýan senagat sowadyjy ulgamydyr. Ol pes temperatura talap edýän senagat önümçilik prosesleri (meselem, azyk doňdurmak, sowadyjy, himiki önümçilik, buz sport meýdançalary we ş.m.) üçin sowadyjy üpjün etmek maksady bilen bugaryş wagtynda ammiakyň köp mukdarda ýylylygy özüne siňdirýändigi prinsipini ulanýar.

Ýokary netijeliligi, ykdysady häsiýeti we ozon gatlagyna zyýan ýetirmeýändigi (ODP = 0) sebäpli, ammiak iri möçberli senagat we täjirçilik sowadyjy ulgamlarynda iň gowy sowadyjy serişde bolup durýar.

Esasy iş prinsipi (bir tapgyrly kompressiýa sowadyjy sikli)

Ammiak sowadyş ulgamynyň işlemegi esasan dört prosesden ybarat bolan esasy bug kompressiýasy sowadyş sikline eýerýär:

Sykyş: Pes temperaturada we pes basyşda ammiak bugy kompressor tarapyndan sorulýar we gysylýar, ýokary temperaturada we ýokary basyşda bolsa örän gyzgyn buga öwrülýär.

Kondensasiýa: Ýokary temperaturada we ýokary basyşda ammiak bugy kondensatoryň içine girýär, ol ýerde sowadyjy suw ýa-da howa bilen sowadylýar, ýylylyk bölünip çykýar we ýokary basyşly, adaty temperaturadaky ammiak suwuklygyna öwrülýär.

Gaz basyşyny azaltmak: Ýokary basyşly ammiak suwuklygy gaz basyş klapanyndan (meselem, giňeldiji klapan) geçýär we basyş kesgin pese gaçýar. Suwuklygyň käbiri buglanyp, pes temperaturaly we pes basyşly bug bilen suwuklygyň garyndysyna öwrülýär.

Bugaryş: Pes temperaturaly ammiak bugaryjynyň içine girýär (meselem, sowadyjy wentylýator ýa-da ýylylyk çalşyjy), sowadylan ýerden (sowuk saklaýyş) ýylylygy özüne siňdirýär we pes temperaturaly we pes basyşly buga öwrülýär. Soňra bu bug kompressor tarapyndan gaýtadan siňdirilýär we sikli tamamlaýar.

Ýönekeý deňeşdirme: Adam bedeniniň sowamak üçin terlemegi ýaly, ter (ammiak ergini) bugaranda, deriden (sowadylan bölekden) ýylylygy özüne siňdirýär we deriniň sowuk duýulmagyna sebäp bolýar.

Esasy komponentler

Kompressor: Ulgamyň "ýüregi". Umumy görnüşlerine porşen, wintli we merkezden gaçyryjy girýär. Wintli kompressorlar ýokary netijeliligi we çeýe kuwwatlylyk sazlamalary sebäpli häzirki zaman orta we uly göwrümli ulgamlarda iň giňden ulanylýar.

Kondensator: Ulgamyň "ýylylyk çalşyjysy". Ol basylan ammiak gazyndan ýylylygy aýyrýar. Ol suw bilen sowadylýan görnüşe (ýokary netijeli, sowadyjy diň talap edýär) we buglandyryjy sowadyjy görnüşe (suw tygşytlaýjy, giňden ulanylýar) bölünýär.

Drossel enjamy: giňeldiş klapany, ýüzýän klapan ýaly. Ol buglandyryjy girýän ammiak suwuklygynyň akym tizligini we basyşyny dolandyrýar.

Buglandyryjy: Ulgamyň "sowuk çykyş uju". Sowuk saklama ýa-da gaýtadan işlemek zolagynda gurnalan ammiak buglanýar we içindeki ýylylygy özüne siňdirýär. Umumy görnüşlerine howa sowadyjylary (mejbury konweksiýa bilen) we spiral turbalary (tebigy konweksiýa bilen) girýär.

Suwuklyk saklaýjy rezerwuar: Kondensasiýadan soň ammiak suwuklygyny saklaýar, ulgamyň üpjünçiligini we islegini deňleşdirýär.

Ýag bölüji we ýag ýygnaýjy: Kompressoryň çykyş turbasy tarapyndan çykarylýan ýaglaýjy ýagy bölüň we gaýtadan ulanyň, bu bolsa ulgamyň netijeli işlemegini üpjün edýär.

Gaz-suwuklyk bölüji: Buglanmadyk ammiak suwuklygynyň içine girip, "suwuklyk zarbasyna" sebäp bolmagynyň öňüni almak arkaly kompressory goraýar.

Dolandyryş ulgamy: Häzirki zaman ulgamlarynyň "beýnisi". Ol PLC-leri, datçikleri, hereketlendirijileri we ş.m. öz içine alýar we awtomatiki dolandyryşy, howpsuzlygy goramaklygy we energiýany düzgünleşdirmek üçin jogapkärdir.

Sistemalaryň esasy görnüşleri

Göni giňeltme ulgamy: Sowatmagy üpjün etmek üçin ammiak buglandyryjyda gönüden-göni buglanýar. Ol iň ýokary netijelilige eýedir, ýöne turbalaryň örän berk möhürlenmegini talap edýär we onuň ulanylyşy azaldy.

Gytaklaýyn sowadyş ulgamy:

Ammiak/duzly suw ulgamy: Ammiak ilki duzly suwy (meselem, kalsiý hlorid ergini) sowadýar, soňra pes temperaturaly duzly suw nasos arkaly her bir sowadyş nokadyna iberilýär. Howpsuzlyk aralygy uzak, ýöne energiýa netijeliligi deňeşdirme boýunça pes.

Ammiak/Kömürturşy gazynyň kaskad ulgamy: Häzirki esasy akym we meýil. Ammiak siklde ýokary temperatura tapgyrynda işleýär, kömürturşy gazyny kondensasiýa edýär; kömürturşy gazy bolsa pes temperatura tapgyrynda sowadyş üçin bugaryp işleýär. Ammiagyň ýokary netijeliligini we kömürturşy gazynyň howpsuzlygyny (pes temperaturada we orta basyşda zäherli däl) birleşdirip, uly göwrümli sowadyjy we doňduryjy zawodlar üçin iň gowy çözgütdir.

Grawitasiýa güýji bilen suwuklyk üpjünçilik ulgamy: Ol suwuklyk sütüniniň statik basyşyny ulanyp, buglandyryjyya suwuklyk berýär. Ol durnukly we ygtybarly, ýöne köp mukdarda ammiak inýeksiýasyny talap edýär we köne ulgamlarda köplenç duş gelýär.

Suwuklyk nasos üpjünçilik ulgamy: Nasos pes basyşly ammiak suwuklygyny buglandyryjy enjama mejbury geçirmek üçin ulanylýar. Ol ýokary ýylylyk alyş-çalyş netijeliligine we deň suwuklyk üpjünçiligine eýedir we giňden ulanylýar.

Artykmaçlyklary nygtamak

Ýokary netijelilik we energiýa tygşytlaýyş: Ammiagyň gizlin ýylylyk gymmaty ýokarydyr we sowadyjy kuwwatyň birligine az elektrik energiýasyny sarp edýär, bu bolsa iş çykdajylarynyň azalmagyna getirýär.

Daşky gurşawy goramak: ODP = 0, GWP = 0 (Global ýylylyk mümkinçiligi), ol tebigy ekologiýa taýdan arassa sowadyjy serişdedir.

Ekonomiý: Arzan baha, satyn almak aňsat.

Ajaýyp ýylylyk geçirijilik görkezijisi: Metall turba diwary bilen ýokary ýylylyk geçirijilik netijeliligi.

Syzyklary aňsatlyk bilen anyklamak: Onuň güýçli ýiti yslylygy bar we hatda az mukdarda syzyklary hem anyklap bolýar.

Kynçylyklar we howpsuzlyk meseleleri (iň möhüm!)

Ammiak zäherli (2-nji synp) we ýanýandyr (B2L synpy), şonuň üçin howpsuzlyk dizaýnda, gurnamada we ulanyşda esasy ýörelge bolup durýar.

Zäherlilik: Suw akmasy adamlaryň gözlerine we dem alyş ulgamyna agyr zyýan ýetirip biler. Ýokary konsentrasiýa ölüme sebäp bolup biler.

Ýanýanlyk: Howadaky konsentrasiýa 15%-den 28%-e ýetende, ol ýalp bilen degende partlap biler.

Howpsuzlyk çäreleri:

Kompýuter otagynyň izolýasiýasy: Kompressorlar we suwuklyk saklaýjy baklar ýaly esasy enjamlar aýratyn, gowy howalandyrylýan kompýuter otagynda ýerleşdirilmelidir.

Syzyklary anyklamak we duýduryş: Ammiak konsentrasiýasyny anyklaýjylar gurnalmaly we adatdan daşary ýagdaýlarda howa çalşygy we suw sepiji ulgamlar bilen baglanyşykly bolmaly.

Gorag enjamlary: Kompýuter otagynda gaz maskalary, gözlükler we gorag eşikleri ýaly adatdan daşary ýagdaýlar üçin enjamlar üpjün edilmelidir.

Howpsuzlyk klapany we basyşy aýyrýan enjam: Basyş gaplary howpsuzlyk klapanlary bilen üpjün edilmelidir we basyşy aýyrýan turbalar açyk howadaky howpsuz ýere gönükdirilmelidir.

Berk düzgünler: Taslama we gurluşyk işleri döwlet tarapyndan çykarylan "Sowuk Saklaýyş Taslama Kodeksi" (GB50072) we "Ammiak Sowadyjy Ulgamynyň Gurluşygy we Kabul Edilişi Spesifikasiýalary" ýaly hökmany standartlara laýyk gelmelidir.

Hünärmen işleri: Operatorlar degişli sertifikatlara eýe bolmaly we howpsuzlyk boýunça yzygiderli okuwdan geçmeli.

Esasy ulanylyş ugurlary

Azyk senagaty: Et, deňiz önümlerini, miweleri we gök önümleri doňdurmak we sowadmak; süýt önümlerini gaýtadan işlemek; piwo gaýnatmak.

Himiýa inženerçiligi we dermanhana: Prosesleri sowadmak, pes temperaturaly reaksiýalar, gazy suwuklaşdyrmak.

Logistika we ammarlar: Giň möçberli sowuk zynjyrly logistika merkezleri, ýokary temperaturaly sowuk ammarlar.

Buz we gar meýdançalary: emeli buz meýdançasy, lyža merkezi.

Beýlekiler: Merkezi howa kondisioneri (sebiti sowadyjy), harby ylmy-barlag we işläp taýýarlamalar we ş.m.

Ösüş meýilleri

Ammiagy azaltmak we kiçieltmek: Dizaýny optimizirlemek (meselem, plastinka ýylylyk çalşyjylaryny ulanmak) we kaskad ulgamynda uglerod dioksidi ýaly sowadyjy serişdeleri ulanmak arkaly ulgamdaky ammiagyň mukdary azaldylýar we supermarketler we dükanlar ýaly täjirçilik merkezlerinde ulanylyşyny giňeldýär.

Awtomatlaşdyrma we aň-bilim: Uzakdan gözegçilik etmek, näsazlyklary anyklamak, energiýa netijeliligini dolandyrmak we öňünden çaklaýyş hyzmatlaryny amala aşyrmak üçin PLC we IoT tehnologiýalaryny giňden ulanmak.

Ulgam integrasiýasyny optimizirlemek: Netijeli wintli kompressorlary we ýylylygy dikeltmek tehnologiýasyny (gyzgyn suw öndürmek üçin kondensasiýa ýylylygyny dikeltmek) höweslendirmek, umumy energiýa netijeliligini ýokarlandyrmak.

Howpsuzlyk standartlary yzygiderli kämilleşdirilýär: Düzgünler we standartlar barha berkleşýär, has howpsuz we ygtybarly dizaýnlara we tehnologik ulanylyşlara tarap iterýär.

Gysgaça mazmun

Ammiak sowadyjy ulgamy senagat sowadyjylygynyň esasy bolup, ajaýyp energiýa netijeliligi we ekologiýa taýdan arassa aýratynlyklary bilen giň sowuk zynjyry we esasy senagat pudaklaryna goldaw berýär. Şeýle-de bolsa, "netijelilik we töwekgelçilikler bilelikde ýaşaýar" onuň iň esasy aýratynlygydyr. Häzirki zaman ammiak sowadyjy tehnologiýasynyň ösüşi "has ýokary howpsuzlyk, ekologiýa taýdan arassalyk we has ýokary aň-paýhas" ugruna tarap barýar we esasanam ammiak/CO2 kaskad ulgamy senagatda ykrar edilen altyn standarta öwrülýär.